Artykuł został opublikowany w: Józef Tischner – Polska filozofia wolności a myśl europejska, red. Z. Stawrowski, IMJT, Kraków 2022
1. Zastanawiając się nad dobrze ugruntowaną we współczesnej filozofii kwestią drugiego, warto zwrócić uwagę na prosty, ale symptomatyczny fakt, że właściwie aż do XX wieku filozofia milczała o drugim człowieku jako o osobie i podmiocie relacji społecznej, który nie byłby wyłącznie jednostką (reprezentantem gatunku) wpadającą w ogólną kategorię: byt ludzki. Człowiek pojmowany jako jeden z wielu bytów, który jest przedmiotem poznania, nie stanowił większego problemu dla tradycyjnej metafizyki. Wprawdzie grecka filozofia wprowadziła formę dialogu – rozmowy z innym, pewnej pedagogii i paidei, ale jej celem było doprowadzenie uczestnika dialogu do prawdy, to znaczy do wiedzy, czasem także do jakiegoś wtajemniczenia.
